Κλινικές Μελέτες για τον Καρκίνο: Αυτός ο Άγνωστος | Απολογισμός Ημερίδας

Κλινικές Μελέτες για τον Καρκίνο: Αυτός ο Άγνωστος
Απολογισμός Διαδικτυακής Ημερίδας

Την Παρασκευή 12 Μαρτίου 2021, ο Πανελλήνιος Σύλλογος Γυναικών με Καρκίνο Μαστού «Άλμα Ζωής» διοργάνωσε τη Διαδικτυακή Ημερίδα «Κλινικές Μελέτες για τον Καρκίνο: Αυτός ο Άγνωστος», μια δράση με ιδιαίτερη σημασία στην εποχή της πανδημίας COVID-19, όπου η συζήτηση σχετικά με τις κλινικές μελέτες έχει έρθει και πάλι στο προσκήνιο εγείροντας, όμως, παράλληλα πολλές ερωτήσεις.

Η Ημερίδα τέθηκε υπό την Αιγίδα της Εταιρείας Ογκολόγων Παθολόγων Ελλάδας (ΕΟΠΕ) και της Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρείας Μαστού (ΕΧΕΜ).

Χαιρετισμό στην ημερίδα απηύθυναν η τέως Πρόεδρος του Πανελληνίου Συλλόγου Γυναικών με Καρκίνο Μαστού «Άλμα Ζωής», κυρία Κλεοπάτρα Γαβριηλίδου, ο Πρόεδρος της Εταιρείας Παθολόγων Ογκολόγων Ελλάδας (ΕΟΠΕ), κύριος Ιωάννης Μπουκοβίνας και ο Πρόεδρος της Ελληνικής Χειρουργικής Εταιρείας Μαστού (ΕΧΕΜ), κύριος Βασίλειος Βενιζέλος.

Μέσα από ποικίλες θεματικές που προσεγγίζουν σφαιρικά το ζήτημα των κλινικών μελετών, στόχος της συγκεκριμένης ημερίδας ήταν τόσο η ενίσχυση της συζήτησης για την αξία των κλινικών δοκιμών στη θεραπεία του καρκίνου όσο και η έγκυρη και ολοκληρωμένη ενημέρωση των ασθενών, η οποία ευελπιστούμε πως θα συμβάλλει στην καταπολέμηση των προκαταλήψεων και των πιθανών εσφαλμένων πεποιθήσεων.

Στην Ελλάδα οι κλινικές μελέτες αυξάνονται συνεχώς τα τελευταία χρόνια, ιδιαίτερα στον τομέα της ογκολογίας. Το 70% των εγκεκριμένων μελετών στη χώρα μας, για το 2019, αφορούσε σε ογκολογικές μελέτες.

Ο κύριος Φιλίππου (MD, Phd, Γενικός Χειρουργός, Επίκουρος Καθηγητής Ανατομίας, Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, Πρόεδρος Εθνικού Οργανισμού Φαράκων (ΕΟΦ))σημείωσε, μάλιστα, πως η αύξηση αυτή συνεχίστηκε και τον τελευταίο χρόνο στην Ελλάδα, παρά τις δυσκολίες που επέφερε ο COVID-19. Επιπλέον, αναφέρθηκε στο μεγάλο κέρδος που επέφερε η πανδημία στο πεδίο των κλινικών μελετών, όπου συνέβαλε σημαντικά στην ολοκλήρωση των διαδικασιών ψηφιοποίησης, στην ανάπτυξη εναλλακτικών ταχείας ανταπόκρισης και προσαρμογής ενώ παράλληλα έπαιξε καθοριστικό ρόλο και στην αλλαγή των κοινωνικών αντιλήψεων απέναντί στις κλινικές μελέτες και στη συνειδητοποίηση της αξίας τους από το γενικό κοινό.

Οι κλινικές μελέτες για τον καρκίνο είναι μεγάλης σημασίας, όπως ανέφερε και ο κύριος Μούντζιος, (MD, MSc, PhD, Παθολόγος-Ογκολόγος, Διευθυντής ∆’ Ογκολογικής Κλινικής και Μονάδας Κλινικών Μελετών, Νοσοκομείο Ερρίκος Ντυνάν) και τα οφέλη τους πολλαπλά για τους ίδιους τους ασθενείς. Μέσα από την κλινική έρευνα επιτυγχάνεται η βελτίωση των θεραπειών που προσφέρονται στους ασθενείς, μειώνοντας παράλληλα τη θνησιμότητα διαφόρων τύπων καρκίνων, όπως του καρκίνου του μαστού. Επιπρόσθετα, οι ασθενείς αποκτούν πρόσβαση σε νέες θεραπευτικές επιλογές, πριν αυτές να είναι διαθέσιμες στο γενικό κοινό, ενώ τους παρέχεται και πλήρης, δωρεάν ιατροφαρμακευτική κάλυψη, με συνεχείς και ενδελεχείς ελέγχους, καθ’ όλη τη διάρκεια της συμμετοχής τους.

Σημαντικό είναι, επίσης, και το ψυχολογικό όφελος μέσα από τη συμμετοχή σε κλινική μελέτη. Όπως ανέφερε και η κυρία Λιολιώ Κολυπέρα (Πρόεδρος του Συλλόγου Γυναικών µε Καρκίνο Μαστού «Άλµα Ζωής» Ν. Αχαΐας), ως ασθενής και συμμετέχουσα σε κλινική μελέτη, παρά το αρχικό αίσθημα φόβου, το αίσθημα προσφοράς στη μάχη ενάντια στον καρκίνο και η συνεισφορά στην επιστημονική έρευνα έπαιξαν καθοριστικό ρόλο για την απόφαση να λάβει μέρος καθώς επίσης και η ελεύθερη και εθελοντική φύση της συμμετοχής, όπου καθένας μπορεί να αποσύρει τη συγκατάθεσή του οποιαδήποτε στιγμή το επιθυμεί.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε, επίσης, από τον κύριο Μπαρμπούνη (Παθολόγος – Ογκολόγος, ∆/ντης Γ’ Ογκολογικής Κλινικής, Νοσοκομείο Metropolitan), στη σημασία της λεπτομερούς ενημέρωσης των ασθενών εκ των προτέρων για τα οφέλη, αλλά και τους κινδύνους που συνεπάγεται η συμμετοχή τους σε μια κλινική έρευνα, ενώ παράλληλα τονίστηκε πως τόσο τα κείμενα που περιγράφουν την κλινική μελέτη όσο και τα έντυπα συναίνεσης και συγκατάθεσης για τη συμμετοχή θα πρέπει να είναι γραμμένα σε γλώσσα σαφή και κατανοητή για κάθε συμμετέχοντα.

Στον τρόπο που η εξέλιξη της τεχνολογίας έχει επηρεάσει τον τομέα των κλινικών μελετών αναφέρθηκε η κυρία Φαλιάκου (MD Χειρουργός Μαστού Διευθύντρια Β’ Κλινικής Μαστού, ΜΗΤΕΡΑ). Η επιστημονική έρευνα, σήμερα, έχει πλέον στη διάθεσή της μεγάλα δεδομένα (big data), δεδομένα πραγματικού κόσμου ακόμα και συστήματα τεχνητής νοημοσύνης, τα οποία οδηγούν στη δημιουργία νέων, υβριδικών τύπων κλινικών μελετών. Οι μελέτες αυτές θα είναι πιο στοχευμένες, λιγότερο δαπανηρές και θα μπορούν ενδεχομένως να απαντήσουν σε σημαντικότερα ερωτήματα, τόσο για τους ασθενείς όσο και για τους γιατρούς. Για τη διενέργεια αυτών των κλινικών μελετών απαιτείται, όμως, ακριβής, ηλεκτρονική πληροφορία, υπογραμμίζοντας, για ακόμα μια φορά, την αναγκαιότητα δημιουργίας στην Ελλάδα ηλεκτρονικού ιατρικού φακέλου και, ιδιαίτερα στον τομέα της ογκολογίας, λειτουργίας του Εθνικού Αρχείου Νεοπλασιών.

Τέλος, εκτενής αναφορά έγινε από τον κύριο Μπάμια (Καθηγητής Θεραπευτικής Παθολογίας – Ογκολογίας, ΕΚΠΑ, Διευθυντής 2ης Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής, Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, ΑΤΤΙΚΟΝ Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο) σε θέματα που αποτελούν τροχοπέδη στην ανάπτυξη κλινικών μελετών στη χώρα και τα οποία φαίνεται πως ποικίλουν ανάλογα με το είδος της έρευνας και το περιβάλλον διεξαγωγής. Κοινούς ανασταλτικούς παράγοντες αποτελούν το brain drain που παρατηρείται μετά την οικονομική κρίση στην Ελλάδα, η έλλειψη κινήτρων για τη συμμετοχή ασθενών αλλά και ιατρών, ο μικρός πληθυσμός της χώρας καθώς και η έλλειψη δεδομένων πραγματικού κόσμου στην Ελλάδα.

Στην αντιμετώπιση των εμποδίων που παρατηρούνται στην ανάπτυξη ερευνητικών μελετών θα μπορούσαν να συμβάλλουν, όπως ανέφερε ο κύριος Μπάμιας, η συγκέντρωση ασθενών συγκεκριμένων νοσημάτων σε κέντρα εμπειρογνωμοσύνης, η κρατική ενίσχυση ερευνητικών ομάδων, η διεύρυνση της συνεργασίας μεταξύ των ειδικοτήτων καθώς και η δημιουργία θεσμικού πλαισίου για την ενίσχυση της διεξαγωγής ακαδημαϊκών ερευνών.

Ευχαριστούμε ιδιαιτέρως την Επιστημονική Επιτροπή, την Οργανωτική Επιτροπή και τους έγκριτους επιστήμονες που μας τίμησαν με την παρουσία τους και τις εμπεριστατωμένες τους αναλύσεις.

Ιδιαίτερες ευχαριστίες στην Εταιρεία Ογκολόγων Παθολόγων Ελλάδας και την Ελληνική Χειρουργική Εταιρεία Μαστού, υπό την αιγίδα των οποίων τέθηκε η Ημερίδα.

Τέλος, ευχαριστούμε τους συμμετέχοντες που παρακολούθησαν διαδικτυακά την Ημερίδα και μέσα από εποικοδομητικό διάλογο ανέδειξαν περισσότερα θέματα προς συζήτηση.

Οποιοσδήποτε ενδιαφερόμενος μπορεί να παρακολουθήσει τις εργασίες της ημερίδας στο παρακάτω link:
https://www.facebook.com/almazois/videos/207691211110477/

Η διαδικτυακή ημερίδα πραγματοποιήθηκε με την ευγενική υποστήριξη της Pfizer Hellas

0